Crematogaster schmidti Verzorgingsgids: De Acrobaat van de Balkan

Crematogaster schmidti is een boommier uit het Middellandse Zeegebied in Zuidoost-Europa en een familielid van Crematogaster scutellaris. Net als alle Crematogaster soorten is het een acrobatenmier: voelen de werksters zich bedreigd, dan zetten ze hun hartvormige achterlijf omhoog over hun rug. De werksters zijn heel actief en hebben altijd honger, dus er is altijd wat te zien. Je verzorgt ze net als Crematogaster scutellaris, maar de kolonies groeien wat rustiger en minder explosief. Het belangrijkste waar je op moet letten: ontsnappen voorkomen.

In het kort

• Herkomst: het noorden van het Middellandse Zeegebied en de Zwarte Zee, van Slovenië tot Oekraïne

• Moeilijkheid: gemiddeld

• Kolonievorm: een jonge koningin begint haar kolonie alleen

• Werksters: klein, allemaal ongeveer even groot

• Groei: gestaag

• Koloniegrootte: groot

• Temperatuur: warm; kamertemperatuur kan, verwarmen is aan te raden

• Vochtigheid: gemiddeld

• Winterrust: aan te raden

• Belangrijkste punt: ontsnappen voorkomen

Uiterlijk

Foto: een werkster van Crematogaster schmidti

De werksters zijn klein, ongeveer 3 tot 4,5 mm, met een geelrode tot donkerrode kop en borststuk en een donkerbruin tot zwart, hartvormig achterlijf. De kleur verschilt een beetje per kolonie. De koningin is veel groter, met een roodbruine kop en een donker lijf. Door het roodachtige borststuk ziet Crematogaster schmidti er vaak wat lichter uit dan Crematogaster scutellaris, die vooral een rode kop heeft.

Waar leeft ze?

Crematogaster schmidti leeft langs de noordkust van de Middellandse Zee en de Zwarte Zee, van Slovenië via de Balkan, Griekenland en Turkije tot in Oekraïne. Het is een van de meest voorkomende mieren in Griekenland en op de Balkan. In de natuur wonen kolonies in droog hout: in takken, boomstammen, dood hout en aan de voet van struiken en bomen. In de warme maanden zijn de werksters dag en nacht actief, en ze houden vaak bladluizen, met looppaden terug naar het nest.

Een eigen soort

Lange tijd werd Crematogaster schmidti gezien als een ondersoort van Crematogaster scutellaris. Pas in 1987 werd ze weer als aparte soort erkend. De twee soorten leven in andere gebieden en komen elkaar alleen tegen in een smalle strook op de westelijke Balkan, maar daar zijn nooit kruisingen tussen de twee gevonden. Lees meer over haar familielid in onze weetjes over Crematogaster scutellaris.

Een kolonie starten

Een jonge koningin begint na de bruidsvlucht in haar eentje een kolonie. Ze sluit zichzelf op en heeft geen eten nodig tot de eerste werksters er zijn. Laat haar in die tijd met rust in een dichte reageerbuis; in onze reageerbuisgids lees je hoe je die klaarmaakt.

Groei

Foto: een kolonie met veel broed

De groei gaat gestaag. Goed gevoerde kolonies groeien goed, vooral met wat extra warmte, maar niet zo explosief als Crematogaster scutellaris. Kolonies kunnen groot worden. Hoe snel het gaat, hangt af van warmte, eten en de kolonie zelf, daarom geven we geen tijdlijn.

Ontsnappen voorkomen: het belangrijkste punt

Crematogaster schmidti is heel goed in ontsnappen. De kleine werksters kruipen door de kleinste kiertjes en vinden snel elke zwakke plek. Gebruik een goed afgesloten opstelling, check elke stop, slang, deksel en aansluiting, en zet een middel tegen ontsnappen zoals Fluon op de buitenwereld. Lees meer in onze gids tegen ontsnappen.

Warmte

Ze doen het prima op kamertemperatuur, maar met warmte groeit de kolonie beter. Verwarmen is aan te raden, bijvoorbeeld met een warmtemat met temperatuurregelaar aan één kant van de opstelling. Laat altijd een koelere kant over zodat de mieren kunnen kiezen, en let erop dat de stand van een warmtemat niet de temperatuur in het nest is. Kijk waar de werksters hun broed neerleggen: daar voelen ze zich het best.

Vocht

Houd de vochtigheid gemiddeld. Houd een deel van het nest een beetje vochtig en laat de rest droog, en zorg altijd voor water. Zie je druppels op het glas of schimmel, dan is het te nat. Zitten de werksters allemaal rond het vochtige plekje, dan is het tijd voor een beetje water.

Winterrust

Een winterrust is aan te raden. Geef de kolonie van eind herfst tot begin voorjaar een koelere rustperiode, bijvoorbeeld in een onverwarmde kamer. Geef in die tijd minder eten, maar zorg altijd voor water.

Voer

Foto: werksters zorgen voor een larve

• Suiker: zorg dat er altijd suiker is, bijvoorbeeld suikerwater of Sugar Jelly. In de natuur halen ze veel honingdauw bij bladluizen.

• Eiwitten: geef zo veel eiwit als ze willen: fruitvliegjes, krekels, meelwormen of kakkerlakken. Vries insecten uit de natuur eerst in.

• Porties: ze hebben veel honger. Voer vaak, pas de hoeveelheid aan aan de grootte van je kolonie en haal restjes weg voordat ze schimmelen.

• Water: zorg altijd voor schoon water.

Huisvesting

• Startende koningin: een dichte reageerbuis tot de eerste werksters er zijn.

• Groeiende kolonie: sluit de reageerbuis aan op een kleine buitenwereld, zodat de werksters eten kunnen zoeken.

• Grotere kolonie: het Avalon Mierennest met een Deluxe Medium Outworld werkt goed voor deze soort.

• Ontsnappingsvrij: check stoppen, slangen en deksels regelmatig, en gebruik Fluon op elke buitenwereld.

Gedrag en verdediging

Foto: twee werksters ontmoeten elkaar

Worden ze gestoord, dan stromen de werksters het nest uit, zetten hun achterlijf omhoog en bijten snel. Anders dan Crematogaster scutellaris gebruiken ze de afweervloeistof aan het puntje van hun achterlijf maar zelden; ze vertrouwen vooral op hun kaken. Voor mensen zijn ze ongevaarlijk. Hooguit voel je een klein kneepje.

Is Crematogaster schmidti iets voor jou?

Wil je een actieve, mooie mier met veel honger, en vind je Crematogaster scutellaris leuk maar wil je een wat rustigere groei? Dan is Crematogaster schmidti een mooie keuze. Zorg wel dat je opstelling helemaal ontsnappingsvrij is voordat de kolonie komt. Bekijk onze Crematogaster schmidti kolonies.

Bronnen

• AntWiki. Crematogaster schmidti.