Zo Vinden Buldogmieren de Weg: Leerwandelingen en Maanlicht
Bijgewerkt op: 1 dag geleden
De meeste mieren vinden de weg door geurpaden te volgen die hun nestgenoten hebben gelegd. Buldogmieren niet. Elke werkster zoekt alleen naar eten, en vindt toch de weg terug naar het nest, zelfs in het donker. Onderzoekers in Australië hebben een paar bijzondere trucjes ontdekt die ze daarvoor gebruiken.
Geen geurpaden
Werksters van buldogmieren leggen geen geurspoor en roepen geen nestgenoten op als ze eten vinden. Elke werkster vertrouwt op haar eigen geheugen en haar eigen ogen. Daardoor zijn buldogmieren ideaal om te onderzoeken hoe insecten hun omgeving leren kennen en onthouden.
Leerwandelingen
Voordat een jonge werkster van de jack jumper Myrmecia croslandi voor het eerst eten gaat zoeken, maakt ze een paar "leerwandelingen" vlak bij het nest. Ze loopt langzaam in bogen rond de ingang en draait haar kop heen en weer tussen de richting van het nest en de andere kant op. Een onderzoek uit 2018 liet zien dat jonge werksters twee tot zeven van die wandelingen maken, verspreid over maximaal vier dagen, en elke keer in een andere richting. Zo leren ze hoe de omgeving van het nest eruitziet vanaf allerlei plekken, zodat ze die later herkennen.
Herkenningspunten en het uitzicht
Als ze eenmaal eten gaan zoeken, gebruiken buldogmieren de vormen van bomen en andere dingen aan de horizon als een soort kaart. Een werkster gaat vaak dag in dag uit naar dezelfde boom om eten te zoeken.
De weg vinden met maanlicht
De meest verrassende ontdekking komt van de nachtactieve Myrmecia midas. Onderzoekers lieten zien dat ze het patroon van gepolariseerd maanlicht aan de hemel gebruikt als kompas om de weg naar huis te vinden. Toen ze een filter boven terugkerende mieren hielden dat dat patroon draaide, veranderden de mieren mee van richting. Volgens de onderzoekers is dit het eerste dier waarvan is aangetoond dat het gepolariseerd maanlicht gebruikt om naar een vaste plek, zoals het nest, te navigeren. De mieren konden het zelfs bij een smal maansikkeltje, als het lichtsignaal veel zwakker is dan bij volle maan.
Schemerjagers
Ook Myrmecia pyriformis zoekt in de schemering en 's nachts naar eten. Uit een eerder onderzoek bleek dat ze bij volle maan actiever was dan bij nieuwe maan, wat doet vermoeden dat meer maanlicht deze mieren helpt om de weg te zien.
Meer over buldogmieren
Lees meer over hun ogen in zo zien buldogmieren, of over de soorten zelf: Myrmecia croslandi en Myrmecia midas. Benieuwd hoe ze met die ogen prooien vangen? Lees zo jagen buldogmieren, of begin met onze 15 weetjes over buldogmieren.
Bronnen
Jayatilaka, P. et al., 2018. The choreography of learning walks in the Australian jack jumper ant Myrmecia croslandi. Journal of Experimental Biology.
Freas, C. et al., 2024. Navigating by night (eLife digest). eLife.
National Geographic, 2024. Bull ants navigate by polarized moonlight.
Wikipedia. Myrmecia (ant).
Foto: © Greg Tasney
Opmerkingen